Αρχική > Νομικό Πλαίσιο > Εύλογη αμοιβή Εκτύπωση Σελίδας

ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η "ΕΥΛΟΓΗ ΑΜΟΙΒΗ" ΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝ

Η ΕΥΛΟΓΗ ΑΜΟΙΒΗ, Ο Ν.2121/93 ΚΑΙ Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ

ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΕΥΛΟΓΗΣ ΑΜΟΙΒΗΣ ΤΟΥ Ν. 2121/93




 
 
 

Η "ΕΥΛΟΓΗ ΑΜΟΙΒΗ" ΤΩΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΩΝ


Σε όλο τον κόσμο η αναπαραγωγή πνευματικού έργου χωρίς την άδεια των δημιουργών απαγορεύεται αυστηρά. Η εξέλιξη της τεχνολογίας, ωστόσο, κατέστησε σταδιακά αδύνατο τον ολοκληρωτικό έλεγχο της αναπαραγωγής.

Για το λόγο αυτό, εδώ και δεκαετίες, οι προηγμένες χώρες -διατηρώντας την αρχή που απαγορεύει την χωρίς άδεια αναπαραγωγή- επέτρεπαν την αυστηρά ιδιωτική αναπαραγωγή για προσωπική και μόνο χρήση. Έναντι της απώλειας δικαιωμάτων που υφίστανται οι δημιουργοί από την ιδιωτική αναπαραγωγή, καθιερώθηκε διεθνώς η λεγόμενη στα ελληνικά «εύλογη αμοιβή».

Στην Ελλάδα θεσπίσθηκε ο Νόμος 2121/93 «περί Πνευματικής Ιδιοκτησίας» για να εκσυγχρονισθεί η αντίστοιχη ελληνική νομοθεσία και να ευθυγραμμιστεί με τις νομοθεσίες των ευρωπαϊκών κρατών και τις προτάσεις νομοθετικού περιεχομένου της ΕΕ σχετικά με τις αυξημένες ανάγκες προστασίας των δικαιωμάτων των δημιουργών που προέκυψαν μετά τη ραγδαία εξάπλωση της τεχνολογίας και της αναπαραγωγής λόγου και εικόνας. Ο νόμος ψηφίστηκε με την υποστήριξη όλων των κομμάτων της Ελληνικής Βουλής. Με βάσει τον νόμο αυτό καθιερώθηκε και στην Ελλάδα η ελεύθερη αναπαραγωγή για ιδιωτική χρήση θεσπίζοντας ταυτόχρονα, σε αντιστάθμισμα της οικονομικής απώλειας που υφίστανται οι δημιουργοί, «εύλογη αμοιβή» (αρθρ.18).Έτσι όταν χρησιμοποιούνται γι' αυτή την αναπαραγωγή τεχνικά μέσα (όπως συσκευές ή υλικοί φορείς εγγραφής ήχου ή εικόνας ή εικόνας και ήχου, μαγνητικές ταινίες, φωτοτυπικά μηχανήματα, χαρτί φωτοτυπίας, σκάννερς και -αρχικά και μέχρι το 2002, οπότε τροποποιήθηκε η σχετική νομοθεσία- ρητά και οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές), προβλέπεται εύλογη αμοιβή για τους δικαιούχους δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας 6% ή 4% επί της αξίας παραγωγής ή εισαγωγής αυτών των τεχνικών μέσων, κατά περίπτωση όπως ειδικότερα ορίζεται στο Νόμο.

Γι` αυτή την «εύλογη αμοιβή» ο νομοθέτης προβλέπει υποχρεωτικά τη συλλογική διαχείριση από οργανισμούς συλλογικής διαχείρισης που εισπράττουν την αντίστοιχη αμοιβή για λογαριασμό των δημιουργών από τους οφειλέτες (εταιρείες κατασκευής ή εισαγωγής των παραπάνω τεχνικών μέσων αναπαραγωγής) και την διανέμουν στους δημιουργούς-μέλη τους.
 





 

 

Η ΕΥΛΟΓΗ ΑΜΟΙΒΗ, Ο Ν.2121/93 ΚΑΙ Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ

Το 1993 που ψηφίστηκε ο νόμος 2121 σε πλαίσιο συναίνεσης και συνεργασίας όλων των πολιτικών κομμάτων ήταν ο πλέον πρόσφατος στον ευρωπαϊκό χώρο και γι' αυτό είναι ο πρώτος που συμπεριέλαβε ρητά και τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές στις συσκευές αναπαραγωγής έργων. Οι άλλες ευρωπαϊκές νομοθεσίες θεσπίστηκαν παλαιότερα όταν η χρήση των ηλεκτρονικών υπολογιστών δεν είχε ακόμη διαδοθεί. Ο Eλληνικός νόμος είναι σύμφωνος με όσα προέβλεπε η Οδηγία 2001/29/EC του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου στις 22.5.2002 για την εναρμόνιση ορισμένων πτυχών της πνευματικής ιδιοκτησίας στην κοινωνία των πληροφοριών. Συγκεκριμένα και η παραπάνω Οδηγία η οποία έπρεπε να ενσωματωθεί στις εσωτερικές νομοθεσίες των κρατών μελών της ΕΕ μέχρι τις 20.12.2002 προέβλεπε ότι είναι επιτρεπτός ο περιορισμός του δικαιώματος αναπαραγωγής (συμπεριλαμβανομένης της ψηφιακής) υπό την προϋπόθεση ότι καταβάλλεται εύλογη αποζημίωση στους δικαιούχους. Σύμφωνα μάλιστα με την παράγραφο 38 του προοιμίου της Οδηγίας τα κράτη μέλη μπορούν να εισάγουν ή να διατηρήσουν συστήματα εύλογης αμοιβής ώστε να αποζημιώνονται οι δικαιούχοι για την οικονομική ζημιά που υφίστανται από την ελεύθερη ιδιωτική αναπαραγωγή.
Στην Ελλάδα, από το 1993 που ψηφίστηκε, ο νόμος για τα πνευματικά δικαιώματα δεν έτυχε επαρκούς στήριξης από τις εκάστοτε Κυβερνήσεις. Αντίθετα είχαμε δείγματα εναντίον του και υπέρ ορισμένων μεγάλων συμφερόντων.
Αποτέλεσμα: οι οργανισμοί συλλογικής διαχείρισης που εν τω μεταξύ δημιουργήθηκαν να συναντούν μεγάλα εμπόδια στην ανάπτυξή τους και να βρίσκονται συνεχώς σε δικαστικούς αγώνες με ορισμένες ομάδες εισαγωγέων για το αυτονόητο, δηλαδή την εφαρμογή του νόμου.
Και το αποκορύφωμα: Τον Αύγουστο του 2002 η τότε Κυβέρνηση με τις υποδείξεις των εισαγωγέων ηλεκτρονικών υπολογιστών (ΣΕΠΕ) κατάργησε, με το Ν. 3049/02 άρθρο 14, την υποχρέωση καταβολής του 2% για τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές και άλλες ηλεκτρονικές συσκευές αναπαραγωγής, παρά τις περί του αντιθέτου οδηγίες της Ε.Ε. (τη στιγμή που οι εξελίξεις των τεχνολογιών έχουν αναγάγει τον ηλεκτρονικό υπολογιστή στο υπ' αριθμόν ένα μέσο αναπαραγωγής), χαρίζοντας τις οφειλές και μάλιστα αναδρομικά σε όσες επιχειρήσεις αρνήθηκαν να εφαρμόσουν το νόμο, παραβιάζοντας κάθε έννοια δικαίου (η αναδρομική κατάργηση είναι αντισυνταγματική, όπως άλλωστε αποφάσισε στη συνέχεια και ο ¶ρειος Πάγος, μετά από προσφυγή των θιγόμενων ΟΣΔ) αφού γνωρίζουν ότι με τις τροποποιήσεις αυτές γίνεται ξεκάθαρη κλοπή των πνευματικών δικαιωμάτων των δημιουργών. Μάλιστα η τότε αντιπολίτευση είχε δεσμευτεί στη σχετική συζήτηση στη Βουλή ότι δεν ευσταθεί η αναδρομική κατάργηση Δικαιωμάτων.
Η εξέλιξη αυτή δημιούργησε νέα και σοβαρότερα εμπόδια στην ανάπτυξη των δικαιούχων Οργανισμών, μεταξύ των οποίων και ο «ΦΟΙΒΟΣ». Στο μεταξύ και άλλες ομάδες εισαγωγέων μέσων αναπαραγωγής πιέζουν για την κατάργηση της εύλογης αμοιβής των δημιουργών. Ο Οργανισμός μας, σε συνεργασία και με τους άλλους Οργανισμούς των Δημιουργών, έχει διατυπώσει το νόμιμο αίτημά του για την ρητή επαναφορά της εύλογης αμοιβής-αποζημίωσης των δημιουργών από την χρήση των Η/Υ για την ιδιωτική αναπαραγωγή καθώς και για την πλήρη εφαρμογή του νόμου σε κάθε κατεύθυνση.


 

 

18-03-2005 EΠΙΣΤΟΛΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟΝ (ΤΟΤΕ) ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΕΥΛΟΓΗ ΑΜΟΙΒΗ ΣΤΟ ΧΑΡΤΙ ΦΩΤΟΤΥΠΙΑΣ.docx

 

08-10-2014 ΓΝΩΜΑΤΕΥΣΗ Ο.Π.Ι. 23937: Η ΕΥΛΟΓΗ ΑΜΟΙΒΗ ΔΕΝ ΣΥΝΙΣΤΑ ΦΟΡΟ ΥΠΕΡ ΤΡΙΤΩΝ .pdf

 

31-07-2015 ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ 5 ΟΣΔ ΠΡΟΣ ΤΑ ΑΡΜΟΔΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΑ: Η ΕΥΛΟΓΗ ΑΜΟΙΒΗ ΔΕΝ ΣΥΝΙΣΤΑ ΦΟΡΟ ΥΠΕΡ ΤΡΙΤΩΝ .pdf